Make your own free website on Tripod.com
KnowClub
خانه تبديل واحدها مقاله ها رشته هاي دانشگاهي مشاهير

 

حسابي

استاد دكتر سيدمحمود حسابي در سال ۱۲۸۱ (هـ. ش) از پدر و مادر تفرشي، در تهران زاده شد. پس از سپري كردن چهار سال از دوران كودكي در تهران، به همراه خانواده (پدر، مادر و برادر) عازم شامات شدند. در هفت سالگي، تحصيلات ابتدايي خود را در بيروت، با تنگدستي و مرارت هاي دور از وطن در مدرسه كشيش هاي فرانسوي، آغاز كرد و همزمان توسط مادر فداكار، متدين و فاضله خود (خانم گوهرشاد حسابي) تحت آموزش تعليمات مذهبي و ادبيات فارسي قرار گرفت. استاد، قرآن كريم را حفظ و به آن اعتقادي ژرف داشت. ديوان حافظ را نيز از بر داشته و به بوستان و گلستان سعدي، شاهنامه فردوسي، مثنوي مولوي و منشأت قائم مقام، اشراف كامل داشت.
شروع تحصيلات متوسطه ايشان، مصادف با آغاز جنگ جهاني اول و تعطيلي مدارس فرانسوي زبان بيروت بود. از اين رو پس از دو سال تحصيل در منزل، براي ادامه تحصيل به كالج آمريكايي بيروت رفت و در سن هفده سالگي ليسانس ادبيات، در نوزده سالگي ليسانس بيولوژي و پس از آن مدرك مهندسي راه و ساختمان را اخذ كرد. در آن زمان، با نقشه كشي و راهسازي به امرار معاش خانواده كمك مي كرد. استاد همچنين در رشته هاي پزشكي، رياضيات و ستاره شناسي به تحصيلات آكادميك پرداخت. شركت راهسازي فرانسوي كه ايشان در آن مشغول به كار بود، به پاس قدرداني از زحماتش، استاد را براي ادامه تحصيل به كشور فرانسه اعزام كرد و بدين ترتيب در سال ۱۹۲۴ به مدرسه عالي برق پاريس وارد و در سال ۱۹۲۵ فارغ التحصيل شد. همزمان با تحصيل در رشته معدن، در راه آهن برقي فرانسه مشغول به كار شد و پس از پايان تحصيل در اين رشته كار خود را در معادن آهن شمال فرانسه و معادن زغال سنگ ايالت «سار» آغاز كرد. سپس به دليل وجود روحيه علمي، به تحصيل و تحقيق در دانشگاه سوربن، در رشته فيزيك پرداخت و در سال ۱۹۲۶ در سن بيست و پنج سالگي دانشنامه دكتراي فيزيك خود را، با ارائه رساله اي تحت عنوان «حساسيت سلول هاي فتوالكتريك» با درجه عالي از بزرگ ترين دانشمند روز جهان، پروفسور فابري دريافت كرد. استاد، با شعر و موسيقي سنتي ايران و موسيقي كلاسيك غرب به خوبي آشنا بود و در نواختن ني، ويولن و پيانو تبحر داشت. فعاليت در سه نسل كاري و آموزش ۶ نسل استاد و دانشجو، از خدمات ارزنده پروفسور حسابي به شمار مي رود و در همين راستا ايشان در سال ۱۳۵۰ به عنوان استاد ممتاز دانشگاه تهران شناخته شدند.
استاد به چهار زبان زنده دنيا فرانسه، انگليسي، آلماني و عربي مسلط بودند و به زبان هاي سانسكريت، لاتين، يوناني، پهلوي، لاتين، يوناني، اوستايي، تركي، ايتاليايي و روسي اشراف داشتند و زبان هاي باستاني را در تحقيقات خود به خصوص در امر واژه گزيني فارسي در برابر لغات بيگانه به كار مي بردند.
پروفسور حسابي، به ايران، فرهنگ و ادب، اعتقادات سنتي و مذهبي اين سرزمين عشق مي ورزيد و گذشته از سفر به كشورهاي مختلف جهان، به سراسر ايران سفر كرده بود، و از سفرهاي پربار داخلي و خارجي خويش، يادداشت ها و سفرنامه هاي بسياري به جاي نهاد.
در زمينه تحقيق علمي: ۲۵ مقاله، رساله و كتاب از ايشان به چاپ رسيده است. «تئوري بي نهايت بودن ذرات» استاد، در ميان دانشمندان و فيزيكدانان شناخته شده است. نشان «اوفيسيه دولالژيون دونور» و همچنين نشان «كوماندور دولالژيون دونور» بزرگ ترين نشان هاي كشور فرانسه به همين مناسبت به ايشان اهدا شده است. استاد تنها دانشجوي ايراني اينشتين بوده و در طول زندگي، با دانشمندان تراز اول جهان نظير: شرودينگر، بورن، فرمي، ديراك، بوهر و... و با فلاسفه و ادبايي همچون، آندره ژيد، برتراند راسل و... تبادل نظر داشت. ايشان در سال ۱۹۹۰ از سوي جامعه جهاني به عنوان «مرد اول علمي جهان» برگزيده شد و در كنگره شصت سال فيزيك ايران كه در سال ۱۳۶۶ برگزار شد به عنوان پدر علم فيزيك و مهندسي نوين ايران ملقب گرديد. پروفسور حسابي در ۱۲ شهريور ۱۳۶۱ در بيمارستان دانشگاه ژنو، به هنگام معالجه قلبي بدرود حيات گفت. مقبره استاد، بنا به خواسته ايشان در زادگاه خانوادگي، در شهر دانشگاهي تفرش قرار دارد


سالشمار زندگي پروفسور حسابي

   آرامگاه استاد در تفرش

دكتر حسابي طي عمر با بركتش يادگارهاي فراواني براي نشر فرهيخته و دانش پژوه به جاي گذاشته كه از جمله دستاوردهاي عمر پربار استاد و مشاغلي كه در مسند آن خدمات علمي و فرهنگي شايان توجهي ارائه كرد، مي توان به چند نمونه زير اشاره كرد:
• ساخت اولين ژنراتور برق كشور، بر روي يك آسياب آبي (آشتيان، تفرش ۱۳۰۵)
• ايجاد اولين كارگاه تجربي علوم كاربردي در ايران (۱۳۰۶)
• مأموريت وزارت راه و ترابري (طرق و شوارع عامه) براي اولين نقشه برداري علمي، راه ساحلي بنادر خليج فارس، بندر لنگه به بوشهر (۱۳۰۶)
• تأسيس مدرسه مهندسي وزارت راه و تدريس در آن (۱۳۰۶)
• تأسيس دارالمعلمين عالي و تدريس در آن (۱۳۰۶)
• ساخت اولين راديو در كشور (۱۳۰۶)
• ايجاد اولين آزمايشگاه علوم پايه در ايران (۱۳۰۶)
• آغاز واژه گزيني فارسي و برابرهاي ايران (۱۳۰۹)
• تأسيس دانشسراي عالي و تدريس در آن (۱۳۰۸)
• تأسيس اولين كارگاه ساخت قطعات دست ساز اتومبيل (۱۳۰۹)
• ساخت و راه اندازي اولين آنتن فرستنده در كشور (۱۳۰۹)
• تأسيس اولين بيمارستان در ايران، به نام مادرشان گوهرشاد (۱۳۰۹)
• ايجاد اولين ايستگاه هواشناسي در ايران (۱۳۱۰)
• ايجاد انجمن زبان فارسي و بنيان گذاري فرهنگستان زبان ايران و عضويت پيوسته در آن (۱۳۱۰)
• طراحي، نصب و راه اندازي اولين دستگاه راديولوژي در كشور (۱۳۱۱)
• تأسيس و رياست انجمن فيزيك ايران (۱۳۱۱)
• تعيين ساعت ايران (۱۳۱۱)
• تدوين اصول اندازه گيري و مقياس گذاري و ايجاد اداره اوزان و مقياس ها (۱۳۱۱)
• مأموريت وزارت راه براي ساخت راه تهران به شمشك جهت معادن زغال سنگ (۱۳۱۲)
• پيشنهاد و تدوين قانون تأسيس دانشگاه تهران و همياري در تأسيس آن (۱۳۱۳)
• تأسيس دانشكده فني و رياست آن دانشكده و تدريس در آن (۱۳۱۳)
• تأسيس دانشكده علوم و رياست آن (۱۳۲۱ تا ۱۳۲۶ و ۱۳۳۰ تا ۱۳۳۶) و تدريس در گروه فيزيك آن دانشكده تا واپسين روزهاي عمر
• تأسيس بخش آكوستيك در دانشكده علوم، و راه اندازي بخش تحقيقات اندازه گيري فواصل و تنظيم گام هاي موسيقي ايراني و مطالعات علمي روي نت هاي ايراني (۱۳۲۵)
• راه اندازي اولين مركز زلزله شناسي كشور (۱۳۲۸)
• مأموريت خلع يد از شركت نفت انگليس در دولت دكتر مصدق ( )
• اولين رئيس هيأت مديره و مديرعامل شركت ملي نفت ايران ( )
• وزير فرهنگ دولت دكتر مصدق ( )
• پايه گذاري مدارس عشايري و تأسيس اولين مدرسه عشايري ايران ( )
• مخالفت با طرح قرارداد ننگين كنسرسيوم و كاپيتولاسيون در مجلس
• پايه گذاري موسسه ژئوفيزيك دانشگاه تهران ( )
• پايه گذاري مركز تحقيقات هسته اي و تأسيس اولين راكتور اتمي كشور در دانشگاه تهران (تأسيس سازمان هاي انرژي اتمي) و عضو هيأت دائمي در كميته بين المللي هسته اي ( و )
• تدوين قانون استاندارد و تأسيس موسسه استاندارد ايران ( )
• تأسيس اولين رصدخانه نوين ايران، تأسيس مركز عدسي سازي ـ ديدگاني ـ اپتيك كاربردي در دانشگاه علوم دانشگاه تهران ( )
• تأسيس اولين مركز مدرن تعقيب ماهواره ها در شيراز ( )
• پايه گذاري مركز مخابرات اسدآباد همدان ( )
• عضو دائمي كميته بين المللي فضا و رياست گروه كشورهاي جهان سوم در كنفرانس بين المللي فضا ( )
• راه اندازي اولين ليزر ايران ( )
• اولين هولوگرام ايران (گروه فيزيك دانشكده علوم، دانشگاه تهران )
• تأسيس انجمن موسيقي ايران، در زيرزميني در بلوار كشاورز با تجهيزات روز جهان ( )
• بنيانگذاري واحد پژوهشي صنعتي فياوري خان ومان (پژوهش و صنعت در علوم مكانيك هيدرو ديناميك انرژي هاي نو و نامحدود )
• تشكيل و رياست كميته پژوهشي فضاي ايران ( )
• استفاده از انرژي خورشيدي براي اولين بار در ايران ( )
• تأسيس واحد تحقيقاتي صنعتي سغدايي (پژوهش و صنعت در علوم فيزيك الكترونيك اپتيك فيزيك و سيستم هاي هوش مصنوعي